Frullato — İngilizce adıyla flutter tonguing — dilin hızla titreştirilmesiyle üretilen, sesi pürüzlü ve titrek hâle getiren bir efekttir. 20. yüzyıl ve çağdaş repertuvarda sıkça karşımıza çıkar.
Tekniği üretmenin iki yolu vardır. Birincisi dil ucunun damak arkasında titreştirilmesidir; Türkçedeki "rr" sesine benzer bir hareket. İkincisi gırtlağın titreştirilmesidir — gargara yaparken çıkan sese yakın bir mekanizma. İnsanların bir kısmı dil ucuyla "rr" yapmakta doğal olarak zorlanır; bu tamamen normaldir ve o kişiler için gırtlak yöntemi çözüm olur.
Öğrenme sırası şöyle önerilir. Önce enstrüman olmadan sesi üretebildiğinizden emin olun. Ardından ağızlığı tek başına — gövdeye takmadan — kullanarak deneyin; bu aşamada tonun kalitesi önemli değildir. Sonra orta registerde, rahat bir notada, uzun ses üzerinde deneyin. En son hızlı pasajlara ve register geçişlerine taşıyın.
En yaygın sorun, frullato yapılırken tonun kaybolmasıdır. Bunun nedeni genellikle dil titreşimine odaklanılırken hava desteğinin azalmasıdır. Çözüm, dili titreştirmeden önce sağlam bir hava akışı kurmak ve titreşimi o akışın üzerine eklemektir — sırayı tersine çevirmek işe yaramaz.
Frullato, pes registerde daha kolay, tiz registerde daha zordur; çünkü tiz register zaten daha yüksek hava hızı ister ve titreşim bu akışı bozar.
Derslerimizde bu tekniği çağdaş repertuvara ilgi duyan kursiyerlerimize öğretiyoruz. Ancak yalnızca efekt olarak değil, hava desteği ile dil hareketinin birbirinden bağımsız çalışabilmesini sağlayan bir koordinasyon egzersizi olarak da değerlendiriyoruz.